Öz
Günümüz seramik sanatının vazgeçilmez kaynaklarından birini teşkil eden İslam seramik sanatı, bugün kullanılmakta olan pek çok tekniğin ortaya çıkmasını sağlayan ortam ve koşullar oluşturmuştur. Çeşitli politik, ideolojik ve kültürel sebeplerden dolayı hızlı gelişim sergileyen İslam sanatı, bünyesinde barındırdığı tüm dallara aynı takanı iletse de, Ortaçağ İslam seramik sanatının parlak gelişimi belki de istisnai ve özel bir durum temsil etmektedir. Son derece yaratıcı yaklaşımı, yüksek estetik anlayışı ve ileri düzeyde işçilik marifetleri sayesinde, İslam ustalarının ortaya koydukları eserler, dünya sanat tarihinin en güzel sayfalarını oluşturmaktadır. Ortaçağ İslam seramikleri arasında akıtmalı-kazımalı ürünler, 9. yüzyıldan başlayan ve 14. yüzyıla kadar devam eden uzun soluklu üretim geleneğiyle seçilir. Astar kazıma ve maden oksit boyama gibi sade uygulamalardan oluşan süslemeye rağmen, günümüze bol sayıda ve tarz çeşitliğinde ulaşan bu seramik kap kacakların halk arasında büyük rağbet gördüğü anlaşılmaktadır.Makalede, akıtmalı-kazımalı İslam seramik tekniğinin olası kaynağı olarak görülen Tang Dönemi Çin’in sancai seramikleri konu alınmış, iki gelenek arasındaki bağlar, benzer ve farklı cihetler incelenmeğe çalışılmıştır.
Kaynakça
Ansary, Abdulrahman. Qaryat al-Fau, A Portrait of Pre-Islamic Civilisation in Saudi Arabia. University of Riyadh; New York: St. Martin's Press, 1982.
Fehervari, Geza. Ceramics of the İslamic World in the Tareq Rajab Museum.
London, New York: İ.B.Tauris Publishers, 2000.
Ferrand, Gabriel. Voyage du Marchand Arabe Sulaymân en Inde et en Chine, rédigé en 851, Suivi de Remarques par Abû Zayd Hasan (vers 916). Paris Éditions Bossard, 1922.
Grube, Ernst J. İslamic Pottery of the 8 to the 15 Century in the Keir Collection. London: Faber & Faber Limited, 1976.
Harvey, Janet. Traditional Textiles of Central Asia. London: Thames and Hudson, 1997.
Chui-Mei, Ho ve Bronson, Bennet. “The Ceramics of Changsha, China: Historical and Technological Background”. Archaeomaterials 1/ 1 (1987): 73–81.
HPICRA (Henan Provincial Institute of Cultural Relics and Archaeology), 2005: 137–45.
Jiazhi, Li; Zhang Zhigang; Deng Zegun; Chen Shiping; Zhou Xueqin vd., A Study of White Gongxian Porcelain of the Sui-Tang Period. Scientific and Technological Insights on Ancient Chinese Pottery and Porcelain,(ed. Shanghai İnstitute of Ceramics), Beijing, 1986. 129-133.
Kerr, Rose and Wood, Nigel and Mei-Fen, Ts'ai and Fukang, Zhang. Science and civilisation in China, vol. 5, chemistry and chemical technology. Part 12, Ceramic Technology. Science & civilisation in China. UK, Cambridge: Cambridge University Press, 2004.
Lane, Arthur. Early İslamic Pottery: Mesopotamia, Egypt and Persia. London: Faber and Faber, 1947.
Lane, Arthur. İslamic Pottery from the Ninth to the Forteenth Centuries A.D. in the Collection of Sir Eldred Hitchcock. London: Shenval Press, 1956.
AVŞAR Mezahir E., AVŞAR Lale. İslam Sanatında Akıtmalı-Kazımalı Seramikler ve Taklit Teorisi Lei, Y., Feng, S. L., Feng, X. Q. and Chai, Z. F. “ A Provenance Study of Tang Sancai from Chinise Tombs and Relicts by INAA”. Archaeometry 49 (2007): 483– 494.
Li, He. Chinese Ceramics. The New Standart Guide. The Asian Art Museum Of San Francisko: Thimes & Hudson,1996.
Paiva, Roland; Antipina, Claudia and Musakeev, Temirbek. Cultures of the World Kyrgyzstan. Chine: Skira, 2005.
Rawson, J., Tite, M., and Hughes, M. J. ” The export of Tang sancai wares: some recent research”. Transactions of the Oriental Ceramic Society 52 (1988–1989): 39– 61.
Sarre, Friedrich. Ausgrabungen von Samarra II: Die Keramik von Samarra. Berlin: Verlag von Dietrich Reimer,1925, pls. Xxvı, xxvıı, no.4, xxvııı, xxıx.
Scott, Rosemary. “A Remarkable Tang Dynasty Cargo”. Transactions of the Oriental Ceramic Society 67 (2003–2004): 13–26.
Stein, Aurel. “Archaeological Reconnaissances in Southern Persia", The Geographical Journal 83, No. 2 (February 1934): 144–47. surf. 23.
Watson, William. ” On T’ang Soft-Glazed Pottery”. Percival David Foundation Colloqueis 1(1970): 41-46.
Wilkinson, Charles K. Nishapur: Pottery of the Early Islamic Period. New York: Metropolitan Museum of Art, 1973.
Wilkinson, Charlies K. İranian Ceramics. New York, NY: Harry N. Abrams, Inc, 1963.
Wilson, Elizabeth. A Guide to Oriental Ceramics. Japan: Charles E. Tuttle Company Rutland, 1991. Wood N., Tite M. S., Doherty C.and Gilmore B. “A technological examination of ninth–tenth century AD Abbasid blue-and-white ware from Iraq, and its comparison with eighth century AD Chinese blue-and-white sancai ware”. Archaeometry 49/4 (2007): 665-684.
Wood, Nigel and Doherty, Chris and Rosser-Owen, Mariam (2009) A technological study of Iraqi imitations of Chinese Changsha wares and Chinese Sancai wares found at Samarra. In: Gu Taoci Kexue Jishu 8: ISAC-2009 (Proceedings of the International Symposium), Beijing, 154-180.
Wood, Nigel. Chinese Glazes: Their Origins, Chemistry, and Recreation. University of Pennsylvania Press, 1999.
Chen Yaocheng, Zhang Fukang, Zhang Xiaowei, Jiang Jongyi and Li Dejin. “A study on Tang blue and white wares and sources of the cobalt pigment used”. Science and Technology of Ancient Ceramics 3. Proceedings of the International Symposium (ISAC -1995), chief editor, Guo Jingkun, Shanghai, 204-210.
Yu, F. W., and Zhang, J. “İntroduction about Tang Sancai”. Cultural Relics of Central China 1(1994): 161-4.
Zhang, Fukang. “Technological Studies of Changsha Ceramics”. Archeomaterials 2 (1987): 83 –92.
Zhiyan, Li and Fukang, Zhang (1986). “On the technical aspects of Tang sancai”. Scientific and Technological Insights on Ancient Chinese Pottery and Porcelain. Beijing: yy., 1986. 69-76.

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif Hakkı (c) 2013 Kalemişi Dergisi
