Anahtar Kelimeler
Musiki
Resim
Nasıl Atıf Yapılır
Öz
Yirmi sekiz yaşında Osmanlı tahtına geçen III. Selim, (1789-1807), zarif, ince ruhlu, şiire, özellikle de musikiye düşkün, eğlenceyi seven, yenilikçi, Batı’daki gelişmeleri takip eden bir padişah idi. Kendisi “İlhami” mahlasıyla şiirler yazdığı gibi günümüze kadar gelebilen ve günümüzde de dinlenen besteler yaparak, tarih kayıtlarına besteci özellikleri ile girmiş bir sanatçı padişahtır. Saray müziğinin, genel anlamda Osmanlı müziğiyle kaynaştığı, altın çağını yaşadığı ve yalnızca bir eğlence aracı olarak değil, sanatsal anlamda da, en üst noktasına ulaştığı dönem III. Selim dönemi olmuştur. III. Selim, Türk müziğinde unutulan makamları canlandırarak geleneksel Türk müziğinin altın çağını yaşamasını sağlamıştır. Bu dönemde saray, İstanbul'daki musiki etkinliklerini izleyen, başarılı müzisyenleri ve sanatçıların gelişmelerine olanak sağlayan, onların kültürel yönden gelişmelerinde önemli bir görev üstlenen kurum olmuştur. Ayrıca bu dönemde Avrupa mimarisinde yaygın olan barok ve rokoko üsluplar 18. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu'na da ulaşmış ve öncelikle mimari bezemeye yansımıştır. Bezeme programı değişmekle birlikte duvar resimlerinde geleneksel kalemişi teknikleri uygulanmış ancak 19. yüzyılın ikinci yarısında yağlıboya kullanılmıştır. Önceleri başkent İstanbul'da saray çevrelerinde görülen ancak kısa bir süre içinde bütün imparatorluğa yayılarak konakları, şadırvanları hatta türbe ve camileri süsleyen bu resimlerin Osmanlı sanatında geleneksel kitap resminden batı anlamında resme geçiş evresinde önemli yeri vardır.
Kaynakça
Akgül Barış, Dolunay ve Eylem Akgül. "Tarihsel Bir Perspektifle Türk Müzik ve Peyzaj Sanatında Kültürel Paralellikler". Kastamonu Eğitim Dergisi 15.2 (2007): 707-718.
Akşit, İlhan. Osmanlının Gizemi Harem. İstanbul: Akşit Yayınları, 2000.
Aksoy, Bülent. "Osmanlı Musiki Geleneğinde Kadın". Osmanlı Ansiklopedisi. Ed. , . Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, 1999. 788-792.
Aksoy, Bülent. Avrupalı Gezginler Gözüyle Osmanlılarda Musiki. İstanbul: Pan Yayınları, 1994.
Arel, Hüseyin Saadettin. "Yine Türk Musikisinin Tarihine Dair". Musiki Mecmusası 1.4 (1948): 3-4.
Atasoy, Nurhan. Hasbahçe: Osmanlı Kültüründe Bahçe ve Çiçek. İstanbul: Mas Matbaacılık, 2002. Başbakanlık Arşivi, İbnü’l-Emin Tasnifi, Saray Vesikaları, No: 1265. BOA, İbnül
Emin, Saray No: 710, 711, 883, 877, 946, 1254, 1272, 1317.
Behar, Cem. "Türk Müziği Çalgıları ve Yapımcıları". P Sanat Dergisi 1.7 (1997): 22-34.
Cimilli, H. Canan. "Topkapı Sarayında Şair, Besteci ve Müzikolog Bir Sultan: III. Selim". Antik Dekor Dergisi 1.111 (2009): 44-53.
Dallaway, Par Andre. Constantinople Ancienne Et Moderne Et Description Des Côtes Et İslesde L’archipel de La Troade. Paris: Denné, 1799.
Dohsson, M. 18. Yüzyıl Türkiyesinde Örf ve Adetler. (Çev. Zehran Yüksel). İstanbul: Tercüman, 1980.
Eldem, Sedat Hakkı, ve Akozan Feridun. Bir Mimari Araştırma - Topkapı Sarayı. İstanbul: Kültür Bakanlığı Yayınları, 1982.
Eldem, Sedat Hakkı. Köşkler ve Kasırlar. A Survey Of Turkish Kiosks And Pavillions. İstanbul: Kurtulmuş Matbaası, 1969.
Ertuğ, Zeynep Tarım. "Onaltıncı Yüzyılda Osmanlı Sarayında Eğlence ve Meclis". Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi 4.1 (2007): .
Flachat, Jean Claude. Observations Sur Le Commerce Et Sur Les Arts D’une Partie de L’europe de L’asie, de L’afrique Et Meme Des Indes Orientales. Lion: , 1740.
Freely, John. Inside The Seraglio, Private Lives Of The Sultans İn Istanbul. London: Viking, 1999.
Gökyay, Orhan Şaik. "Bir Saltanat Düğünü". Topkapı Sanat Müzesi Yıllık 14.1 (1986): 21- 25.
Gümüştekin, Ahmet. "Kültürel İşlev ve Müzik". Gaziosmanpaşa Üniversşyesi İibf İşletme Kulubü Dergisi 1.1 (2000): 12.
Güntekin, Mehmet. Osmanlıda Musiki ve Hikmete Dair Fennin Son Osmanlıları. Ankara: X, 1999.
İrepoğlu, Gül. "Topkapı Sarayı Müzesi Hazine Kütüphanesindeki Batılı Kaynaklar Üzerine Düşünceler". Topkapı Sarayı Yıllığı 1.1 (1992): 56-72.
Osmanoğlu, Ayşe. Babam Sultan Abdulhamit. İstanbul: Timaş Yayınları, 2013.
Öztuna, Yılmaz. Türk Musiki Tarihi. İstanbul: Türk Müziği Devlet Konservatuarı, 1977.
Şardağ, Rüştü. Şair Sultanlar. Ankara: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 1982.
Saz, Leyla. Anılar 19. Yüzyılda Saray Haremi. İstanbul: Cumhuriyet Kitapları, 2000.
Tanrıkorur, Cinuçen. Osmanlı Musikisi. İstanbul: Dergah Yayınları, 2011.
Uluçay, Çağatay. Harem Iı. Ankara: Türk Tarih Kurumu, 1971.
Ünüvar, Safiye. Saray Hatıralarım. İstanbul: Timaş Yayınları, 1964.
Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. "Osmanlı Zamanında Saraylarda Musiki Hayatı". Türk Tarih Kurumu Belleten 41.161 (1977): 87-88.
Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. Osmanlı Devletinin Saray Teşkilatı. Ankara: Tarih Kurumu Basımevi, 1984. Uzunçarşılı, İsmail Hakkı. (90, 91) Başbakanlık Arşivi, İbnü’l-Emin Tasnifi, Saray
Vesikaları, no: 1265 Varol Clark, Ayla (ITU Konservatuar '86) ray.clark@worldlearning.org
Yarman, Ozan. "Türk Musikisinin Kısa Bir Tarihçesi." 10 Nisan 2015. Web. 2015. [http://www.ozanyarman.com/files/musikitarihce.pdf]
Yekta, Rauf. Tür Musikisi. İstanbul: Pan Yayıncılık, 1985. Yekta, Rauf, La Musique Turque: Encyclopedie della Musique, A.Lavignac, s.2845- 3064. (Bu yazılar Prof. Dr. Bayram KODAMAN tarafından tercüme edilmiştir.)
Yum, Şule. "Mehter Musikisi". Antik Dekor Dergisi 1.69 (2002): 102-108.
Yum, Şule. "Osmanlı Resim Sanatı ve Müzik, XV.-xvııı. Yüzyıl Minyatürlerinde Çalgılar ve Betimlemeleri". Yayımlanmamış Doktora Tezi, İstanbul: İstanbul Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 1998.
http://www.turkmusikisi.net/arastirmalar,/TMTGB.HTM
http://www.turkmusikisi.com/osmanli_musikisi/osmanli_musikisi.htm, (1938-2000)
http://www.turkmusikisi.net/arastirmalar/TMTGB.HTM
http://www.biyografi.info/kisi/iii-selim
http://www.turkmusikisi.com/osmanli_musikisi/osmanli_musikisi.htm
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif Hakkı (c) 2015 Kalemişi Dergisi