Anahtar Kelimeler
Yün
Konya
Boyar Bitki
Mehmet Girgiç
Nasıl Atıf Yapılır
Öz
İklim ve coğrafi konumundan dolayı Konya ovasında yüzyıllardan beri küçükbaş hayvancılığının yapılması beraberinde halı ve düz dokumacılığının gelişmesini sağlamıştır. Konya’nın boyar bitkiler ve böcekler bakımından oldukça zengin bir bölge olması da bu sanatların gelişiminde önemli bir etkendir. Doğal boyacılığın ilk hammaddeleri boyarmadde özelliğine sahip bazı taş, toprak ve maden çeşitleri ile bazı yumuşakça ve böcek türleridir. Ancak bitkilerdeki renk çeşitliliğinin keşfi bitkinin tamamının veya bir bölümünün boyamacılıkta kullanımına yol açmıştır. Doğadaki yüzlerce çeşit bitkiden üretilen farklı renk ve renk tonları Halıcılıkta, Keçecilikte, Çinicilikte ve birçok kültür varlığımızda kullanılmıştır. Bitkinin farklı bölgeleri kullanılarak ve farklı yöntemler uygulanarak ortaya çıkan renklerin, elde edilme yöntemleri bir sır gibi saklanmış, nesilden nesile büyük bir gizlilikle aktarılmıştır. Bu çalışmada Konya Keçeciliğinde bitkisel boyaların kullanımı ve renklendirme yöntemleri araştırılmış, Keçeci Mehmet Girgiç’in Konya keçeciliğinde bitkisel boyar madde kullanımı ile ilgili tecrübeleri kayıt altına alınmıştır.
Kaynakça
Akan, M. (2008). Uygun Renk, Işık Ve Sürtünme Haslığı Değerlerine Sahip Bitkisel Boyalarla Boyanmış İlmelik Yün İpliklerinde En Az Kopma Mukavemeti Kaybına Yönelik Boyama Yönteminin Geliştirilmesi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
Begiç, H.N. (1999). Konyalı Keçe Sanatçısı Mehmet Girgiç ve Eserleri. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Deveoğlu, Ozan ve Karadağ, Recep (2011). Genel Bir Bakış: Doğal Boyarmaddeler. Marmara Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 23, 21-32.
Karadağ, R.(2007). Doğal Boyamacılık. Ankara: Geleneksel El Sanatları ve Mağazalar İşletme Müdürlüğü.
Kayabaşı, Nuran ve Dellal, Gürsel (2004). Koyun Irklarından Elde Edilen Yünlerin Kökboya (Rubia tinctorum L.) ile Verdikleri Renklerin Işık Haslık Değerleri Üzerine Bir Araştırma. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 14, 79-83.
Kızıl, Süleyman ve Arslan, Neşet (2001). Bazı Çivit Otu (Isatis tinctoria L., Isatis constricta Davis) Türleri ile Yün Hali İpliklerinin Boyanması ve Elde Edilen Renklerin Bazı Haslık Değerlerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma .Tarım Bilimleri Dergisi,7, 42-47.
Yıldırım B. (2013). Kültürümüzde Keçe Var. İstanbul: (Yy).
Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif Hakkı (c) 2018 Kalemişi Dergisi