Öz
Geleneksel Türk sanatları içinde çok önemli bir yeri olan Türk çini ve seramik sanatının kökeninin Orta Asya'ya kadar dayandığı bilinmektedir. Asıl gelişimini Anadolu'da gösteren Türk çini ve seramik sanatı, Anadolu Selçukluları ile başlayıp yüz yıllar içerisinde gelişerek kendine özgü estetik değerleri ile Osmanlı döneminde altın çağını yaşamıştır. Türk çini sanatında kullanılan motiflerin kaynağı, Asya’da yaşayan Türk kavimlerine kadar uzanmaktadır. Bozkır kültüründen gelen Türklerde hayvan figürleri her zaman önemli bir süsleme unsuru olmuştur. Selçuklu dönemi çini ve seramiklerinde daha çok görülen hayvan figürü, Osmanlı döneminde İslamiyetin etkisiyle azalmış olsa da günümüze kadar gelen bu sanat dalı içerisinde hayvan motifleri ustaca resmedilmiştir.
Bu çalışmada geçmişten günümüze Türk çini ve seramik sanatında kullanılan hayvan figürleri incelenerek, bu motiflerin, çağdaş kadın giysilerine yansıtılması amaçlanmıştır. Önemli kültürel miraslarımızdan biri olan Türk çini ve seramik desenlerinin yaşatılması için, bu desenlere modern yaşam içinde farklı kullanım özellikleri kazandırılması önem taşımaktadır.
Kaynakça
Arol, Z. (2010). Geleneksel Formlarda Kuş Figürlü Tasarımlar. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış Yüksek lisans Tezi. İstanbul.
Akıncı, S. H. (2009).Türk Çini Sanatında Çiçekli Vazo Tasvirli Panolar. Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Edirne.
Basit Motif Çizimleri, (2008), Seramik ve Cam Teknolojisi. Megep, Ankara.
Büyükçanga, H. H. (2006). Anadolu Selçuklu Seramiklerinde Figürlerin Dili ve Resim Eğitimi Açısından İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Konya.
Çobanlı, Z. ve Kanışkan E. (2013). Osmanlı Çini ve Seramiklerinde Giyim Kuşam Kültürü ve Özellikleri. Anadolu Üniversitesi Sanat & Tasarım Dergisi,
Çoruhlu, Y. (1995). Türk Sanatında Hayvan Sembolizmi (Kozmolojik, Mitolojik, Astrolojik, Dini Ve Edebi Tasavvurlara Göre). Seyran Yayınevi. İstanbul.
Erdem, M. (2011). Kubad-Abad Saray Çinilerindeki Hayvan Motiflerinin İkonografisi, Simgesel Anlamı ve Günümüz Seramiğinde Yorumlar. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek lisans Tezi. Konya. Ocakoğlui N, “Türk Çini ve Seramiklerinde Kullanılan Hayvan Figürleri ve Giysi Tasarımına Yansıtılması” kalemisi, 6 (13), s.409-425.
Erman, D. O. (2012). Türk Seramik Sanatının Gelişimi: Toprağın Ateşle Dansı. Acta Turcica Çevrimiçi Tematik Türkoloji Dergisi. Yıl 4, Sayı 1, Ocak.
Hayvansal Motif ve Figürleri, (2007). İnşaat Teknolojisi, Megep, Ankara, Hayvansal Motif ve Figürleri, (2012). İnşaat Teknolojisi, Megep, Ankara,
İrdelp, İ. V. (2012). Günümüz Çini Sanatında Sgraffito Teknikleri ve Uygulamaları. Uşak Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Uşak.
Kızıldağ Atilla, O. (2011). Minyatür Sanatındaki Hayvan Figürlerinin Sembolik İfadeleri. Sanat ve Tasarım Dergisi. Cilt 1, Sayı 2.
Kocabaş Atılgan, D. (2014). Giysi Tasarımında Esinlenmenin ve Araştırmanın Yaratıcılığa Etkisi. The Journal Of Academic Social Science Studies, International Journal Of Social Science. P. 471-487, Autumn I 2014
Küçükyılmazlar, A. (2006). İstanbul Ticaret Odası Çini Araştırması. İstanbul.
Öney, G., Çobanlı, Z. (2007). Doğudan Batı’ya İslam Sanatından Türk Çini ve Seramiklerine Uzanan Miras. Anadolu’da Türk Devri Çini ve Seramik Sanatı. T.C. Kültür Ve Turizm Bakanlığı Yayınları. İstanbul.
Öney, G. (1998). Anadolu Selçuklu Çini ve Seramik Sanatı, Osmanlı’da Çini Seramik Öyküsü. İmkb Yayınları. İstanbul.
Öney, G. (1968). Anadolu Selçuklu Sanatında Balık Figürü. Sanat Tarihi Yıllığı İstanbul.
Öztürk, M. Ü. ve Arısoy, Y. (2018). Selçuklu Dönemi Seramik Sanatında Hayvan Sembolizmi. İdil Dergisi, Cilt. 7, Sayı.
Pamuk, A. ve Oyman, N. R. (2016) Türk Çini Sanatında Kullanılan Hayvansal Figürlerin Seramik Yüzeyler Üzerinde Üç Boyutlu Uygulanması. Sdü Art-E Güzel Sanatlar Fakültesi Sanat Dergisi Mayıs/Haziran. Cilt:9 Sayı:17 Issn 1308-2698
Rumi Motifleri -1, (2008).Seramik Ve Cam Teknolojisi, Megep
Satır, S. (2015). Türk Kültüründe İznik Çinilerinin Önemi ve Güncel Değerlendirilmesi.Http://Www.Ayk.Gov.Tr/WpContent/Uploads/2015/01/SatırSe% C3%A7il-T%C3%9crk-K%C3%9clt%C3%9cr%C3%9cnde
Şahin, M. (2015). Geleneksel Türk Süsleme Sanatlarında Çinicilik. İstanbul Arel Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Yavuz, Ş. (2008). Süsleme Sanatlarında Rumi Motifi ve Tarihsel Gelişimi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Ankara.
Yazıcıoğlu, Ö. (2017). Türklerde Çini Sanatı Türklerin Kültür Tarihi. Kalipso Yayınevi. İstanbul. http://www.cetelemiz.com/2017/07/turk-kulturundecini-sanat.html
Dirim, (2010). Hammaddesi Toprak Olan Geleneksel Sanatlar Seramik ve Çini. http://www.dirim.com/Dirim_20104_files/Geleneksel%20sanatlar%C4%B1m%C4 %B1z.pdf
Yolal, C. A. (2007). Başlangıçtan Günümüze Kütahya Çinileri ve Çini Motiflerinin Seramik Yüzeylerde Yorumlanarak Uygulanması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Eskişehir.

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif Hakkı (c) 2018 Kalemişi Dergisi
