Öz
Ülkemizde geçmişi Sanâyi-i Nefîse Mektebi’ne kadar dayanan Türk Özgün Baskı Resim Sanatı, Cumhuriyet’in ilanından sonraki süreçte yeni öğretiler ve deneysel yaklaşımlar dâhilinde gelişimine devam etmiştir. Özgün baskı resim sanatı 1930’ların sanat ortamında, öncelikle resim alanında sanatçı ve sanatçı- sanat eğitimcisi yetiştiren kurumların bünyesinde uygulama alanı bulmuştur. 1930’lar sonrası Güzel Sanatlar Akademisi ve Gazi Orta Muallim Mektebi ve Terbiye Enstitüsü’nde yetişen sanatçılar Anadolu insanını ve yaşam tarzını, pentürel resim çalışmalarının yanında, özgün baskı resimlerinde de etkili bir biçimde ifade etme imkânı bulmuştur. Türk sanatçıları, yaptıkları özgün baskı eserlerinde Anadolu insanı ve yaşamı temasını kimi zaman üzerinde çalışılan bir konu, kimi zaman ise bir çıkış noktası olarak ele almışlardır. İlerleyen yıllarda özgün baskı resim sanatı, Anadolu insanı ve yaşam tarzını yansıtan imgeleri de içinde barındırarak özgün bir üslup arayışına girmiştir. Özgün baskı resim sanatçıları arasında sosyal yaşam ve sosyo-kültür değerlerinin plastik açıdan farklı teknik ve malzemelerle çözümlenmesi arayışları, Türk Özgün Baskı Resim Sanatının ulusal ve evrensel boyutlara ulaşmasında önemli bir rol üstlenmiştir. Türk özgün baskı resim sanatı ve sanatçıları içinde Anadolu insanı ve yaşamını eserlerine konu edinip bir seri eser üreten sanatçılardan Mustafa Aslıer, Muammer Bakır, Nevzat Akoral bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Ayrıca bu çalışmanın yazarlarından biri olan M. Kürşat Günebakmaz’ın çalışmaları bu incelemeye taşınmıştır. Bu çalışmanın amacı, adı geçen sanatçıların Anadolu insanı ve yaşamına ait izlenim ve yorumlarının baskı resimlerine yansımasının irdelenmesidir.
Kaynakça
Akkaş, Şen. Şerife. Türk Özgün Baskı Resim Sanatında Figür Yorumlamaları (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Eskişehir: Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2017.
Aslıer, Mustafa. Mustafa Aslıer. İstanbul: Bilim sanat Galerisi, 1995.
Aslıer, M. (1985). Son Yüzyılda Türkiye’de Özgün Baskı Resim Sanatı. Türkiye’de Sanatın Bugünü ve Yarını. Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi 1.Uluslararası Sanat Sempozyumu. Ankara: Güzel Sanatlar Fakültesi:1. 1985, 31-38.
Çatalkaya, Gülten. Geleneksel yazmacılık teknikleri ile özgün baskı tasarımları (Ağaç baskı) ( Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi).Ankara: Gazi Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü, 2016.
Erbil, Mehmet. Ressam Nevzat Akoral. 8 Mart 2013. Erişim : https://www.edebiyatdefteri.com/112719- ressamnevzat-akoral/ adresinden 29 Kasım 2021 tarihinde alınmıştır.
Karaaslan, Elif ve diğerleri. Erken Cumhuriyet Dönemi Türk Resminde Ulusal Kimlik Anlayışı ve Bedri Rahmi Eyüboğlu. İdil Sanat ve Dil Dergisi, 6(31), (2017): 341-351. Erişim: https://www.idildergisi.com/makale/pdf/1488802973.pdf adresinden 09 Ekim 2021 tarihinde alınmıştır.
Karakaş, Elif. Gazi Eğitim Enstitüsü Resim-İş Bölümü 1932-1980 Dönemi Linol Baskıresim Çalışmaları ve Nevzat Akoral (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Bolu: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2006.
Öndin, Nilüfer. Cumhuriyetin’in Kültür Politikası ve Sanat 1923-1950. İstanbul: İnsancıl Yayınları, 2003.
Özsezgin, Kaya. Anadolu İmgesi. Milliyet Sanat, sayı 289 (18 Eylül 1978): 27.
Özsezgin, Kaya. ve Aslıer, Mustafa. Başlangıcından Bugüne Çağdaş Türk Resim Sanatı Tarihi (cilt IV). İstanbul: Tiglat Yayınları,1989.
Savacı, Canan. Handan. Cumhuriyet Dönemi Ressamlarının (1923 - 1950) Anadolu Kültürünü Tanımaya Yönelik Çalışmaları ve Türk Resmine Etkisi (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2010.
Şahin, Selma. Mustafa Aslıer’in Yüksek Baskıresimleri Üzerine Bir Analiz. Ulakbilge. 32 (7), 2019. 65-66-71. Erişim: http://www.ulakbilge.com/makale/pdf/1550306951.pdf adresinden 6 Temmuz 2021 tarihinde alınmıştır.
Şen, Akkaş, Şerife. Türk Özgün Baskıresim Sanatında Figür Yorumlamaları (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Bursa: Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2017.
Tosun, Levent. Mustafa Aslıer ve Sanat Anlayışı (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Edirne: Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne, 2008.
Uzun, Ezgi. Gazi Üniversitesi Resim-İş Eğitimi Anabilim Dalı’nda Özgün Baskı Eğitiminin Gelişim Süreci ve Türk Baskıresim Sanatına Katkısı (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Ankara: Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2015.
Yazkaç, Pınar. Turgut Zaim’ in Resimlerinde; Anadolu Folkloru ve Yörük Yaşamı Üzerine Bir Değerlendirme. İdil Sanat ve Dil Dergisi, 7(48), (2018): 1031-1041. Erişim: https://www.idildergisi.com/makale/pdf/1531527586.pdf adresinden 6 Temmuz 2021 tarihinde alınmıştır.

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif Hakkı (c) 2021 Kalemişi Dergisi
