Öz
Sanat insanların var olduğu ilk günden bugüne kadar geçen süreç içerisinde sürekli olarak değişik şekillerde kendini göstermeyi sürdürmüştür. İnsanoğlu ilk olarak mağara duvarlarına çizdikleri resimler sayesinde birbirleriyle iletişim sağlamayı başarmışlardır. Mağara duvarlarında bulunan şekil, sembol ve motiflerle ifade etmek istediklerini sanat yoluyla birbirlerine aktarma çabası içerisine girmişlerdir. Bu bağlamda sanat kendi içerisinde kullanılan teknik ve malzemelere göre farklı alanlara ayrılmıştır. Özgün baskı resim bu alanlardan birisidir. İlk olarak nerede ve ne zaman kullanıldığı tam olarak bilinemese de sanatın bütün alanlarında olduğu gibi özgün baskı resimler de toplumların kültürel özelliklerini her zaman göstermişlerdir. Türkiye’de özgün baskı resim sanatının yoğun olarak kullanıldığı dönemin 1950’lerde başladığını söyleyebiliriz. Ülkemizde sanata verilen önemin artması ve sosyo-ekonomik nedenlerle baskı resim sanatının çoğaltılabilir sanat eserleri üretebilmesinden ötürü bu dönemde özgün baskı resim sanatımız gelişim göstermiştir. Bu gelişmeyle birlikte devam eden 60, 70 ve 80’li yıllarda özgün eserler veren sanatçılarımızın kullandıkları motifler toplumumuzun içinde bulunduğu durumu yansıtmayı başarmıştır. Bu dönemde sanatçılarımızın özgün baskı resimlerinde ele aldıkları hayvan figür ve motifleri sabit özellikler göstermemektedir. En çok kullanılan hayvan figür ve motifleri incelendiğinde kuş, at, arı, manda, koyun, balık vb. olduğu görülmektedir. Özgün baskı resim sanatımızda en çok rastladığımız hayvan figür ve motifleri arasında çoğunlukla kuş figür ve motifleri bulunduğu için araştırmamız bu doğrultuda Aliye Berger, Hayati Misman ve Hasan Pekmezci’nin eserleri incelenerek tamamlanmıştır.
Kaynakça
Abacı, H.S. Baskı Resimde Anlatımcı İfadeciliği ile Güler Akalan. Ulakbilge, Cilt 6, Sayı 25, s: 63, 2018.
Akkaş Şen Şerife. Türk Özgün Baskı resim Sanatında Figür Yorumlamaları. Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi, Bursa: T.C Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2017.
Aslıer, Mustafa. Son Yüzyılda Türkiye’de Özgün Baskı Resim Sanatı. Türkiye’de, 1985.
Esmer, Hayri, Türkiye’de Baskı Resme Bakmak, Eskişehir. Anadolu Üniversitesi Yayınları, Eskişehir: GsfYayınları , 2011.
Gürler, Zeynep. vd., Özgün Baskı Resim Sanatı Üzerine Bir Araştırma. Düzce Üniversitesi Sanat Tasarım ve
Mimarlık Fakültesi Yayını, Tykhe Sanat ve Tasarım Dergisi , Sayı 06, Cilt 04, Haziran 2019.
İçmeli, Mürşide. Çağdaş Açıdan Türk Grafik Sanatları, Türkiye’de Sanatın Bugünü ve Yarını. Hacettepe Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi 1. Uluslararası Sanat Sempozyumu. Ankara: Güzel Sanatlar Fakültesi:1, 61-67. 1985.
İnan,Temur. Günümüz Türk Baskı Resim Sanatındaki Gelişmelerin Sanatsal Anlatıma Etkileri. Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi, İzmir: T.C. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2011.
Karakas, Elif. Dönemi Linol Baskıresim Çalısmaları Ve Nevzat Akora. Yayınlamamış Yüksek Lisans Tezi, Bolu: T.C. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2006.
Kassap, Sezen. Günümüz Özgün Baskı Sanatında İfade Biçimleri, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İzmir: T.C. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, 2010.
Küçüköner, Hava. Gravür Sanatı Tarihi ve Modern Uygulamalar, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Erzurum: T.C. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2012.
Noyan, Meltem. Aliye Berger ve sanatı, İstanbul: Mimar Sinan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2002.
Özer, Elçin. Türkiye’de Sanat Eğitimi ve Hasan Pekmezci Örneği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sivas: Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2009.
Pekmezci, Hasan. Tüm Yöntemleri ile Serigrafi- İpek Baskı. Ankara: İlke Yayıncılık. 1992.
Sezgin, Umman. Eğitimci ve Sanatçı Kişiliğiyle Hayati Misman. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Isparta: Süleyman Demirel Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü, 2015.
Tansuğ, Sezer. Çağdaş Türk Sanatı, İstanbul: Remzi Kitabevi, 2012. Sanal Kaynaklar Sanal 1: http://www.turkishpaintings.com/index.php?p=37&l=1&modPainters_artistDetailID=1, (Erişim Tarihi: 13.01.2022
Sanal 2: http://www.leblebitozu.com/aliye-berger-eserleri-ve-hayati. ( Erişim tarihi : 14.01.2022).
Sanal 3: https://turkishpaintings.com/index.php?p=37&l=1&modPainters_artistDetailID=72. (Erişim tarihi : 14.01.2022).
Sanal 4: http://www.turkishpaintings.com/index.php?p=37&l=1&modPainters_artistDetailID=71. (Erişim Tarihi: 14.01.2022).

Bu çalışma Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
Telif Hakkı (c) 2022 Kalemişi Dergisi
